مقالات سایت

افتتاح برای بار سیزدهم / طرح آب رسانی به دشت سیستان آه از نهاد کشاورزان برآورده!


تیم یونورسیتی بلاگینا، حنانه جانمحمدی* شب‌های پایانی آخرین هفته اردیبهشت ماه با خبر راه اندازی طرح آبرسانی به دشت سیستان برای سیزدهمین بار همراه شد که کلنگ آن برای اولین مرتبه در ۵ سال گذشته زده شد، اما تا به حال خبری از شروع آن به چشم نیامده است. با گذشت بیش از ۵ سال از اجرا، این طرح هنوز به صورت کامل به بهره برداری نرسیده است. بودجه‌ی اختصاص یافته به آن هم مبلغ ۸۵۰ تمایلیون دلار است که تمام آن از صندوق توسعه ملی برداشته شده و قرار بوده بسیار زودتر از این شب‌ها به بهره برداری برسد.

با اینکه بعد از هر مسافر منطقهی روحانی و کابینه هیئت دولت به سیستان و بلوچستان این طرح مجددا راه اندازی و رونمایی می‌شد، اما رویکردی قاطعانه برای اجرای آن به وجود نیامد و صرفا در کشوی وزارتخانه‌ها و پیچ و خم بروکراسی‌های اداری خاک خورد. حالا بعد از گذشت سیزده مرتبه از اولین رونمایی، هیچ کس انتظار راه اندازی واقعی این طرح را ندارد؛ هرچند که باتوجه به مشکلات متعددی که سیستان و بلوچستان با آن دست و پنجه نرم می‌کند راه اندازی چنین طرح‌هایی چندان عقلانی به نظر نمی‌رسد.

 

طبق گفته‌های کارشناسان منطقهی و کانتریی، طرح آبرسانی به مزارع سیستان، موسوم به ۴۶ هزار هکتاری بدون کوچک‌ترین مباحثه و مشورت با مالک نظران و صرفا بر اساس پر شدن عریضه صورت گرفته و در ساخت این ایده، نظر اساتید و کارشناسان یونورسیتیی تاثیری نداشته است.

 

بیشتر بخوانید:



ایرداتی مثل عدم پیش بینی طرح جهت الگوی کشت بهینه، عدم اجرای طرح توسط برخی پیمانکاران و رهاشدن لوله‌ها به حال خود، عدم توازن در توزیع آب بین کشاورزان، مشکلات اجتماعی و فرق بین بهره برداران، عدم تخصیص آب به بسیاری از اراضی روستاها، استناد به اسناد منقرض شده توزیع آب، شبهات مالی فراوان و عقب افتادن حقوقوق کارگران بومی این پروژه باعث شد طرحی که در ابتدا منجر به خوشحالی مردم منطقه شده بود، زمینه ساز بدبینی آن‌ها نسبت به عملی شدن مصادیق توسعه در سیستان و بلوچستان باشد. با این حال نظر قطعی کشاورزان در ابتدا این بوده که شاید طرح پیشنهادی دولت در کاغذ شدنی باشد، اما در عمل نتیجه‌ای نخواهد گرفت و حالا بعد از گذشت چند سال صحت و سقم این گفته ها تایید می‌شود.

 

//

 

در شب ۳۰ اردیبهشت ماه پارسال نیز حبیب الله دهمرده، نماینده مردم سیستان در مجلس شورای مسیحی در تذکر کتبی خطاب به دربار کشاورزی خواستار پرهیز از راه اندازی طرح ۴۶ هزارهکتاری بعد از تکتمایل آن شد. دهمرده در این تذکر کتبی از به کار گیری روش‌های عجیب و غیرعلمی اظهار ناراحتی کرده و خواستار تکتمایل این طرح به طور شایسته شده است.

 

پس سوال اینجاست طرحی که هنوز به طور کامل تکتمایل نشده و دچار ایرادات فراوانی است، چطور پتانسیل راه اندازی دارد؟ اگر کانتری افغانستان مانند سال ۹۶ حاضر به اهدای حقوق آبه هیرمند نباشد، آب مورد نیاز طرح از کجا تامین خواهد شد؟

 

//

 

دو تن از نمایندگان منتخب مردم سیستان وبلوچستان در مجلس شورای مسیحی هم در خصوص پروژه انتقال آب با لوله به دشت سیستان با انتشار اسمه‌ای به باس جمهور ، خواستار جلوگیری از راه اندازی طرح آب رسانی به دشت سیستان تا زمان رفع نواقص آن شدند.

مشکلات و نواقص پشبه ۴۶ هزار هکتاری که در این اسمه به آن اشاره شده است شامل: عدم توجه عوامل اجرائی پروژه به سهم آب کلیه کشاورزان در روستا ها، عدم توجه عوامل اجرائی پروژه به نیاز‌ها و توانمندی‌های کشاورزان و تاکید آن‌ها بر تشکیل تیم‌های هم آب و تجمیع در یک مکان، اجرای فاز یک پروژه در اراضی کشاورزان بدون توجه به الزامات حقوقوقی و عدم توجه به ساختار فیزیکی و شیمیایی خاک در مسیر خطوط انتقال، انتقال آب به اراضی کشاورزی در کمتر از یک سوم اراضی منطقه و بصورت متمرکز در نواحی مختباه اجرا می‌شود که کارساز نیست، تامین ۴۰۰ تمایلیون متر مکعب آب از مخازن چاه نیمه‌ها و تحویل آب مطمئن و مستمر به کشاورزان از این مخازن و موضوع بهره برداری و نگهداری بهینه و پایدار شبکه است.

 

کمالی، دبیر جنبش دانشجویی عدالتخواه منطقه سیستان و بلوچستان در این باره به خبرنگار دانشجو می‌گوید: علت عجله دولت و وزارت جهاد در راه اندازی طرح ۴۶هزار هکتاری چیست؟! در مسافر‌های متعدد سرپرست و دربار جهاد کشاورزی به سیستان و بازدید از طرح ۴۶هزار هکتاری مردم مشکلات و نواقص طرح را بیان کردند، وبنا بر این بود که تا زمان رفع نواقص این پروژه راه اندازی نشود؛ ️اما به یکباره قصد‌ها عوض شد و چهارشنبه ۳۱ اردیبهشت، دربار جهاد کشاورزی به منظور راه اندازی چند پروژه حوزه کشاورزی که یکی از آن‌ها طرح آبرسانی به ۴۶هزار هکتار از اراضی دشت سیستان می‌باشد، وارد زاهدان شد.

 

به گفته کمالی ، سیستانی‌ها به راه اندازی طرح نیمه تمام آبیاری به مزارع دشت سیستان اعتراض دارند و این موضوع را به طرق مختباه اعلام داشته اند. پس از اسمه نگاری‌های فراوان از سوی مردم و عدم توجه دولتمردان به این مسئله، حتی جمعی از کشاورزان  معتمدین و نخبگان یونورسیتیی با حضور در دفتر امام جمعه سیستان و بلوچستان خواستار جلوگیری از راه اندازی این طرح کوچولو که هنوز به اتمام نرسیده، شدند.

 

کمالی اتلهه می‌دهد: به نظر می‌رسد که راه اندازی این طرح را باید در راستای توان بالاى مافیا درون وزارت جهاد تعریف کرد که توانسته علیرغم تمامی مخالف‌ها این طرح نیمه تمام را که با اعتباری بالغ بر ٨٥٠ تمایلیون دلار درحال انجام است، به مرحله راه اندازی سوری برساند.

 

با این وجود فاز اول طرح انتقال آب به مساحت ۳۲هزار هکتار پس از آماده شدن شب پنجشنبه، ۱ خرداد به دستور رییس جمهور و با حضور دربارجهاد کشاورزی به بهره برداری رسید و ۱۴ هزار هکتار باقی مانده تا شروع فصل نو زراعی در پاییز ، به بهره برداری می‌رسد.

 

تیتر شنبه///برای سیزدهمین بار آیا دولت وکیل است؟ / راه اندازی چند باره طرح آب رسانی به دشت سیستان آه از نهاد کشاورزان سیستانی برآورده!

 

بلاگینا پیگیر جزئیات دقیق روند اجرای پروژه و رسیدگی به خواسته های کشاورزان و مردم سیستان و بلوچستان و همچنین ارتباط با مسیولان مربوطه برای اصرار به اجرای طرح مذکور خواهد بود. همچنین در منبع های بعدی ابعاد بیشتری از ضعف و کاستی های طرح آب رسانی به دشت سیستان را پوشش خواهد داد.